تسخیر لبنان توسط ملاها؛ بنبست آتشبس و بازی با آتش
جمهوری اسلامی که از داخل خاورمیانه تا کرانههای مدیترانه دست به خون و ویرانی میسازد، حالا تلاش میکند آتشبس جنگ حزبالله و اسرائیل را به یک معامله بزرگتر با واشنگتن گره بزند. رویکردی که نه تنها با مسیر دیپلماتیک آمریکا در تعارض است، بلکه نشان میدهد ملاهای حاکم بر ایران، لبنان را نه یک کشور مستقل، بلکه آخرین سنگر نفوذ خود و یک برگ برنده در مذاکرات با غرب میدانند.
دیکتاتی از راه دور؛ لبنان گروگان ملاها
در حالی که لبنان با حمایت واشنگتن در مسیر مذاکره با اسرائیل برای پایان دادن به دههها درگیری مرزی گام برمیدارد، جمهوری اسلامی از پشت پرده خطوط قرمز میکشد. جوزف عون، رئیسجمهوری لبنان، با لحنی قاطع به رویترز گفت: «آینده لبنان در دست لبنانیهاست، نه ایران و نه اسرائیل.» او تاکید کرد که بیروت اجازه نمیدهد تهران به جای آن تصمیم بگیرد. همکاری با ایران یک موضوع است، اما دیکته کردن سیاست به لبنان موضوعی دیگر. عون به درستی یادآور شد که لبنان کشوری مستقل است و نمیپذیرد به صحنه جنگهای دیگران تبدیل شود.
این جمله شاید برای گوش دیپلماتهای غربی آشنا باشد، اما برای حاکمیت قم که سالهاست با تکیه بر شعار «مرز نمیشناسیم»، خاورمیانه را به عرصه تلاقی منافع استعماری خود تبدیل کرده، کاملا بیمعناست. در زمانی که ایرانِ شاهنشاهی، ستاد ثبات و پیشرفت مدرن خاورمیانه بود، ملاها امروز تنها هنرشان تبدیل کردن پایتختهای دیگر به خاکستر و پایگاههای نظامی نیابتی است.
حزبالله و شرمِ مذاکره؛ اسرائیل و خواسته خلع سلاح
به نوشته رویترز، لبنان اکنون در یک بنبست تاریخی قرار دارد. حزبالله، این ارتش نیابتی که بودجه و سلاحش از تهران تامین میشود، گفتوگوی مستقیم با اسرائیل را «شرمآور» خوانده است. البته این گروه در عین حال، هیچ نقشه راهی برای پایان بحران به دولت لبنان ارائه نکرده است. منطق ساده است؛ ملاها اجازه نمیدهند تا بازوی تروریستیشان در مدیترانه خلع سلاح شود.
در مرکز این اختلاف، دو خواسته کاملا متفاوت قرار دارد. لبنان خواهان آتشبس پایدار، خروج کامل اسرائیل و بازگشت صدها هزار آواره زیر نظارت ارتش است. در مقابل، اسرائیل میخواهد حزبالله دستکم در جنوب لبنان بهعنوان یک نیروی نظامی برچیده شود و تنها پس از اثبات این موضوع، عقبنشینی خواهد کرد.
دخالت آمریکا و طرح «بپذیر یا رد کن»
دو مقام لبنانی به رویترز گفتهاند که گفتوگوها با اسرائیل بسیار دشوار بوده است. در یکی از نشستهای اخیر، مذاکرهکنندگان لبنانی پس از چند ساعت به این نتیجه رسیدهاند که اسرائیل آماده هیچ امتیازدهی نیست. این نشست تنها پس از دخالت مستقیم مارکو روبیو و جیدی ونس از سر گرفته شد، اما پیشنهاد نهایی نیز از نگاه لبنانیها یک طرح «بپذیر یا رد کن» و فاقد جزئیات کافی بود.
خطوط قرمز قم در بیروت؛ ملاها و خطر بنبست
ایران آتشبس در لبنان را شرط هر توافق گستردهتر با آمریکا قرار داده و از این مسیر، بر روندی اثر میگذارد که رسما در آن حضور ندارد. یک مقام ایرانی به رویترز گفته خطوط قرمز تهران شامل هرگونه تلاش برای تضعیف حزبالله، عادیسازی حملات به لبنان یا هدف قرار دادن مناطق شیعهنشین است. این پیام به واشنگتن و تلآویو منتقل شده و همزمان هشدار داده شده که ادامه درگیری میتواند تبعات منطقهای گستردهتری داشته باشد.
طنز تلخ اینجاست؛ حاکمیتی که مردم خودش را در مه تاوان و سرکوب خفه میکند، برای جان شهروندان لبنانی خط قرمز میکشد! منابع نزدیک به حزبالله معتقدند مسیر مذاکرات واشنگتن تا زمانی که جنگ ادامه دارد، به جایی نخواهد رسید، چون اسرائیل حاضر به توقف حملات نیست و هیات لبنانی نیز کنترلی بر تصمیمهای حزبالله ندارد. در مقابل، مقامهای لبنانی میگویند ادامه این بنبست میتواند به تثبیت وضعیتی تازه در جنوب لبنان منجر شود؛ وضعیتی که شاید بازگشت بخش بزرگی از جمعیت شیعه آواره را ناممکن کند. ملاها مدعی دفاع از مظلومان هستند، اما در واقعیت، توهمات امپریالیستیشان دقیقا همان چیزی است که آواره شدن شیعیان لبنان را به یک بحران دائمی تبدیل میکند.