بمبهای آمریکا و قحطیزدههای ایرانی؛ تابآوری تا کجا؟
در یازدهمین شب از حملات بیامان آمریکا به ایران، دامنه بمباران از جنوب به شیراز، اصفهان و تبریز رسید. رسانههای جمهوری اسلامی صبح چهارشنبه ۳۱ تیر از انفجار در چوار، آبدانان، بانه، ماهشهر، بهبهان، امیدیه، بوشهر، چابهار و کنارک خبر دادند. پدافند هوایی تهران هم فعال شد، اما این بار پل ریلی «آقتکهخان» در آققلا، در شمالیترین نقطه کشور، هدف گرفت. پیام روشن بود: آمریکا میتواند هر جایی را بزند، حتی مسیرهای ارتباطی با روسیه و چین را قطع کند.
آیا مردم ایران طاقت این جنگ فرسایشی را دارند؟
مهران براتی، تحلیلگر مقیم برلین، با لحنی تلخ میگوید: «تابآوری مردم به زیر صفر رسیده.» به باور او، اعتراضات در گوشه و کنار کشور جریان دارد و گرسنگان ممکن است دست به قیام بزنند. براتی ساختار حکومت را «کلنگی» توصیف میکند؛ ممکن است سالها دوام بیاورد، اما ناگهان فروبریزد. او هشدار میدهد که جمهوری اسلامی با «کشتار فلهای» تاکنون مانع تغییرات شده، اما ادامه جنگ میتواند اعتراضات عمومی را شعلهور کند.
افشار سلیمانی: مردم علیه مهاجم خارجی نمیایستند
در سوی دیگر، افشار سلیمانی، سفیر پیشین ایران در باکو و کییف، دیدگاهی کاملاً متفاوت دارد. او بعید میداند حملات آمریکا به اعتراضات داخلی منجر شود. سلیمانی میگوید: «مردم میبینند که آمریکا در حال بمباران ایران است، پس علیه دولت دست به اقدام نمیزنند.» او معتقد است جمهوری اسلامی تا پایان ایستادگی میکند و ممکن است با مینگذاری در تنگه هرمز یا حمله به کابلهای فیبر نوری، کار را سختتر کند.
آیا جنگ به آتشبس ختم میشود؟
سلیمانی پیشبینی میکند که در نهایت میانجیگران وارد شوند و آتشبس برقرار شود. او این را «کمهزینهترین مسیر» میداند. اما براتی میگوید تحولات ایران غیرقابل پیشبینی است؛ همانطور که دو سال پیش پس از کشتار معترضان، برخی فکر میکردند حکومت سقوط میکند، اما نشد. حالا اما گرسنگی و بمب ممکن است معادله را عوض کند.
سوالات متداول درباره تابآوری ایران در جنگ
آیا مردم ایران از جنگ خسته شدهاند؟
بله، به گفته مهران براتی، توان تحمل مردم به مرز نهایی رسیده و اعتراضات در حوزههای مختلف جریان دارد. اما افشار سلیمانی معتقد است در شرایط حمله خارجی، مردم علیه حکومت اقدام نمیکنند.
آیا حملات آمریکا به سقوط جمهوری اسلامی منجر میشود؟
براتی میگوید ساختار حکومت «کلنگی» است و ممکن است ناگهان فروبریزد، اما سلیمانی بعید میداند که حملات به تحول داخلی منجر شود.
سرانجام این جنگ چه خواهد شد؟
سلیمانی پیشبینی میکند آتشبس با میانجیگری و مذاکرات دیپلماتیک حاصل شود. براتی اما هشدار میدهد که گرسنگی و اعتراضات ممکن است معادله را تغییر دهد.